ΛΕΜΦΙΚΗ ΡΟΗ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΛΕΜΦΑΔΕΝΕΚΤΟΜΗ
Ενημερωτικό φυλλάδιο ασθενούς
Πατήστε εδώ για να κατεβάσετε το κείμενο σε pdf
Τι είναι η λεμφική ροή;
Μετά από χειρουργική αφαίρεση λεμφαδένων, όπως συμβαίνει σε ορισμένα ογκολογικά γυναικολογικά χειρουργεία, μπορεί να εμφανιστεί έξοδος διαυγούς ή κιτρινωπού υγρού από την παροχέτευση.
Το υγρό αυτό λέγεται λέμφος.
Η λέμφος είναι φυσιολογικό υγρό του σώματος, το οποίο κυκλοφορεί μέσα από μικρά λεμφικά αγγεία και λεμφαδένες. Όταν αφαιρούνται λεμφαδένες, κάποια μικρά λεμφικά αγγεία μπορεί προσωρινά να «στάζουν» υγρό μέχρι να επουλωθούν.
Αυτό ονομάζεται λεμφική διαρροή ή λεμφόρροια.
Είναι κάτι επικίνδυνο;
Στις περισσότερες περιπτώσεις δεν είναι επικίνδυνο και αντιμετωπίζεται συντηρητικά, δηλαδή με παρακολούθηση και διατήρηση της παροχέτευσης μέχρι να μειωθεί η ποσότητα.
Ωστόσο, όταν η ποσότητα είναι μεγάλη, χρειάζεται πιο στενή παρακολούθηση, γιατί μπορεί να προκαλέσει:
- απώλεια υγρών,
- κόπωση ή αδυναμία,
- διαταραχές ηλεκτρολυτών,
- πτώση λευκωμάτων/αλβουμίνης,
- δημιουργία συλλογής λέμφου μέσα στην κοιλιά ή στην πύελο, που λέγεται λεμφοκήλη.
Η λεμφοκήλη είναι συλλογή λεμφικού υγρού σε έναν χώρο μέσα στο σώμα μετά από επέμβαση. Μερικές φορές χρειάζεται παροχέτευση με λεπτό σωληνάκι, εφόσον είναι μεγάλη ή προκαλεί συμπτώματα.
Γιατί έχω παροχέτευση;
Η παροχέτευση έχει τοποθετηθεί για να βγαίνει το υγρό προς τα έξω, αντί να μαζεύεται μέσα στην κοιλιά ή στην πύελο.
Η παροχέτευση βοηθά:
- να παρακολουθούμε την ποσότητα του υγρού,
- να μειώνεται ο κίνδυνος συλλογής μέσα στο σώμα,
- να εντοπίζουμε έγκαιρα πιθανές επιπλοκές,
- να αποφασίσουμε πότε είναι ασφαλές να αφαιρεθεί.
Δεν πρέπει να αφαιρείται όταν η ποσότητα είναι ακόμη μεγάλη, γιατί τότε μπορεί το υγρό να συγκεντρωθεί εσωτερικά.
Πόσο υγρό είναι φυσιολογικό;
Η ποσότητα ποικίλλει από ασθενή σε ασθενή.
Συνήθως περιμένουμε η ποσότητα να μειώνεται σταδιακά μέρα με τη μέρα. Όταν η ποσότητα παραμένει υψηλή μετά τις πρώτες μετεγχειρητικές ημέρες, μπορεί να σας συστήσω παράταση παραμονής στην κλινική ή έξοδο με την παροχέτευση, εφόσον αυτό κριθεί ασφαλές.
Σε ιατρικές μελέτες μετά από πυελική λεμφαδενεκτομή, παροχή πάνω από 200 ml/ημέρα από την 5η μετεγχειρητική ημέρα χρησιμοποιείται ως ένδειξη μετεγχειρητικής λεμφικής διαρροής. Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα επιπλοκή που χρειάζεται επέμβαση, αλλά σημαίνει ότι απαιτείται παρακολούθηση.
Τι παρακολουθούμε καθημερινά;
Καταγράφουμε:
- την ποσότητα του υγρού κάθε 24 ώρες,
- το χρώμα του υγρού,
- αν υπάρχει αίμα, θολότητα ή δυσοσμία,
- αν υπάρχει πυρετός,
- την ούρηση,
- την πρόσληψη υγρών,
- την πίεση και τον σφυγμό,
- πόνο, φούσκωμα ή αίσθημα βάρους στην κοιλιά.
Μπορεί επίσης να γίνουν εξετάσεις αίματος για ηλεκτρολύτες, νεφρική λειτουργία και λευκώματα, καθώς και ειδικές εξετάσεις στο υγρό της παροχέτευσης.
Μπορώ να πάω σπίτι με παροχέτευση;
Μερικές ασθενείς μπορούν να πάνε σπίτι με παροχέτευση, αλλά αυτό αποφασίζεται εξατομικευμένα.
Για να γίνει με ασφάλεια, πρέπει συνήθως:
- να μην υπάρχει πυρετός,
- να είστε αιμοδυναμικά σταθερή,
- να τρώτε και να πίνετε ικανοποιητικά,
- να ουρείτε φυσιολογικά,
- να μην έχετε έντονο κοιλιακό πόνο ή φούσκωμα,
- το υγρό να μην είναι αιματηρό, θολό ή δύσοσμο,
- να μπορείτε εσείς ή ο συνοδός σας να μετράτε σωστά την ποσότητα,
- να υπάρχει άμεση επικοινωνία μαζί μας,
- να έχει οριστεί επανέλεγχος.
Αν η ποσότητα είναι πολύ μεγάλη, μπορεί να είναι ασφαλέστερο να παραμείνετε στην κλινική για λίγες ακόμη ημέρες.
Τι πρέπει να κάνω στο σπίτι αν έχω παροχέτευση;
Αν φύγετε με παροχέτευση:
- πλένετε καλά τα χέρια σας πριν και μετά τον χειρισμό,
- κρατάτε την περιοχή καθαρή και στεγνή,
- μην τραβάτε το σωληνάκι,
- αδειάζετε τον ασκό όπως σας έχουμε δείξει,
- μετράτε και γράφετε την ποσότητα κάθε 24 ώρες,
- σημειώνετε το χρώμα του υγρού,
- φροντίζετε να μην τσακίζει ή φράζει ο σωλήνας,
- επικοινωνείτε μαζί μου αν μειωθεί απότομα η ροή και παράλληλα νιώσετε πόνο ή φούσκωμα.
Πότε πρέπει να επικοινωνήσω άμεσα;
Επικοινωνήστε άμεσα μαζί μου αν εμφανίσετε:
- πυρετό πάνω από 38°C,
- ρίγος,
- έντονο ή αυξανόμενο κοιλιακό πόνο,
- φούσκωμα στην κοιλιά,
- ερυθρότητα, πρήξιμο ή πύον γύρω από την παροχέτευση,
- δύσοσμο ή θολό υγρό,
- ξαφνικά πολύ αιματηρό υγρό,
- απότομη μείωση ή διακοπή της ροής με πόνο,
- ζάλη, αδυναμία ή τάση λιποθυμίας,
- σημαντική μείωση της ούρησης,
- πρήξιμο στο ένα ή και στα δύο πόδια,
- δύσπνοια ή πόνο στο στήθος.
Τι μπορώ να κάνω για να βοηθήσω την ανάρρωση;
Συνήθως βοηθούν:
- καλή ενυδάτωση,
- επαρκής λήψη πρωτεΐνης,
- ήπια κινητοποίηση σύμφωνα με τις οδηγίες,
- αποφυγή άρσης βάρους,
- αποφυγή έντονης άσκησης μέχρι να σας επιτραπεί,
- προσεκτική φροντίδα του χειρουργικού τραύματος,
- καταγραφή της παροχέτευσης.
Η κινητοποίηση είναι σημαντική, αλλά πρέπει να γίνεται με μέτρο και σύμφωνα με τις οδηγίες της ιατρικής ομάδας.
Πότε αφαιρείται η παροχέτευση;
Η παροχέτευση αφαιρείται όταν κρίνουμε ότι η ποσότητα έχει μειωθεί αρκετά και ότι δεν υπάρχει κίνδυνος σημαντικής συλλογής υγρού.
Δεν υπάρχει ένας αριθμός που να ισχύει για όλες τις ασθενείς. Η απόφαση εξαρτάται από:
- την ποσότητα ανά 24ωρο,
- την τάση μείωσης,
- το είδος του χειρουργείου,
- τα ευρήματα της εξέτασης,
- τις εξετάσεις αίματος,
- τη γενική σας κατάσταση.
Αν η ροή συνεχιστεί για πολλές ημέρες;
Στις περισσότερες περιπτώσεις μειώνεται σταδιακά.
Αν όμως επιμένει υψηλή ή δημιουργηθεί λεμφοκήλη, μπορεί να χρειαστεί:
- υπερηχογράφημα ή αξονική τομογραφία,
- παροχέτευση από επεμβατικό ακτινολόγο,
- σκληροθεραπεία της συλλογής,
- ειδική διατροφική αγωγή αν πρόκειται για χυλώδη διαρροή,
- σπανιότερα ειδικές επεμβατικές τεχνικές, όπως λεμφαγγειογραφία και εμβολισμός λεμφικού αγγείου.
Αυτά χρειάζονται μόνο σε επιλεγμένες περιπτώσεις.
Βασικό μήνυμα
Η λεμφική ροή μετά από λεμφαδενεκτομή είναι γνωστή και συνήθως αντιμετωπίσιμη με παρακολούθηση.
Η παροχέτευση υπάρχει για την ασφάλειά σας. Η σωστή καταγραφή της ποσότητας, η καλή επικοινωνία μαζί μας και η έγκαιρη αναφορά συμπτωμάτων βοηθούν να αποφευχθούν επιπλοκές και να προχωρήσει ομαλά η ανάρρωση.
